นอนดึกเป็นประจำทำให้ร่างกายพักผ่อนไม่เพียงพอ ส่งผลให้สมองทำงานช้าลง ความจำแย่ อารมณ์แปรปรวน เสี่ยงต่อโรคหัวใจ เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และโรคอ้วนเนื่องจากฮอร์โมนหิวไม่สมดุล นอกจากนี้ยังทำให้ระบบภูมิคุ้มกันอ่อนแอลง ผิวพรรณเสื่อมสภาพเร็ว และส่งผลต่อระบบย่อยอาหาร ทำให้ท้องผูกหรือเกิดอาการท้องอืดได้

การนอนอย่างมีคุณภาพ

การนอนหลับอย่างมีคุณภาพ ควรเคลิ้มหลับภายใน 30 นาทีหลังจากเข้านอน นอนหลับสนิทตลอดคืน ตื่นไม่เกิน 1 ครั้ง หรือตื่นแล้วใช้เวลาน้อยกว่า 20 นาทีในการกลับไปนอนหลับต่อได้ ผู้ใหญ่ควรนอนให้ได้ 7 – 9 ชั่วโมง ซึ่งการนอนอย่างมีคุณภาพนั้นทำได้ไม่ยาก ดังนี้

·     เข้านอนและตื่นให้เป็นเวลา

·     ทำให้ห้องนอนเหมาะสมกับการนอนหลับ เช่น อุณหภูมิเหมาะสม ไม่ร้อน ไม่หนาวเกินไป ไม่มีแสงรบกวน ไม่มีเสียงดัง

·     งดการใช้มือถือหรือคอมพิวเตอร์ช่วง 30 นาทีก่อนเข้านอน

·     งดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ คาเฟอีน ก่อนเข้านอน

·     ไม่ออกกำลังกายหักโหมก่อนนอน

สาเหตุของการนอนดึก

การนอนดึกอาจเกิดจากสาเหตุอื่นที่เกี่ยวข้องกับเมลาโทนิน เมลาโทนินเป็นฮอร์โมนที่ช่วยให้ร่างกายของคุณควบคุมการนอนหลับหรือตื่น การนอนดึกจึงอาจเกิดจากการผลิตเมลาโทนินที่ผิดปกติ มีปัญหาหรือได้รับผลกระทบจากเหตุอื่น ๆ เช่น

1.    สภาพแวดล้อมตอนนอนไม่เหมาะสม

ร่างกายอาจเข้าใจว่ายังไม่ถึงเวลานอน หากมีแสงมากเกินไปหรือเสียงมากเกินไป

2.    การเปลี่ยนแปลงตารางเวลานอน

มักเกิดกับคนที่ต้องทำงานกะกลางคืนหรือต้องเปลี่ยนกะตลอดเวลา ร่างกายต้องเปลี่ยนเวลานอนบ่อย ๆ ทำให้ง่วงนอนหรืออ่อนล้าระหว่างการทำงานได้ เพราะร่างกายปรับเวลาไม่ทัน

3.    เจ็ตแล็ก (Jet lag)

เป็นอาการที่เกิดขึ้นเมื่อเดินทางไปยังสถานที่โซนเวลาต่างกันเช่น จะต้องเดินทางไปยังจุดหมายปลายทางในเขตเวลาช้ากว่า 10 ชั่วโมง หากเดินทางตั้งแต่ช่วงเช้า เมื่อถึงที่หมายร่างกายก็เข้าใจว่าเป็นเวลาดึกแล้ว แต่ร่างกายต้องการพักผ่อน

4.    ผลกระทบจากยาและแอลกอฮอล์

ยาบางชนิดสามารถทำให้คุณง่วงนอนหรือทำให้มีปัญหาในการนอนหลับได้ การดื่มแอลกอฮอล์ก่อนนอนอาจทำให้ไม่ง่วงนอนจนนอนดึก แต่ถ้าดื่มช่วงอื่นอาจไม่มีผล

การนอนดึกอาจเกิดจากอาการป่วยหรือปัญหาสุขภาพบางอย่าง เช่น ภาวะสมองเสื่อม ภาวะซึมเศร้าอย่างรุนแรง การฟื้นจากโคม่า การบาดเจ็บที่ศีรษะ หรืออาการอื่น ๆ เช่น

·     ภาวะนอนไม่หลับจากการเปลี่ยนเวลานอน (Delayed Sleep Phase Syndrome: DSPS) ผู้ที่นอนหลับน้อยกว่า 2 ชั่วโมงหลังเวลานอนปกติอาจมีอาการที่เรียกว่าโรคระยะการนอนหลับล่าช้า อาจเกิดจากกิจกรรมต่าง ๆ เช่น ทำการบ้าน เล่นโทรศัพท์ หรือท่องอินเทอร์เน็ตจนดึกดื่น ซึ่งอาจส่งผลให้ต้องตื่นนอนในเวลาที่ต้องการมารับยา

·     การนอนไม่หลับ ผู้ที่มีอาการนอนไม่หลับอาจประสบปัญหาการนอนหลับ เช่น นอนไม่หลับเมื่อง่วงมาก ซึ่งอาจส่งผลให้นอนดึกหรือนอนน้อยได้ อาจรู้สึกไม่สดชื่นเมื่อตื่นนอน

โทษของการนอนดึก

1.     การนอนดึกอาจส่งผลต่ออารมณ์หลังตื่นนอน เช่น ความคิดด้านลบ วิตกกังวล ซึมเศร้า โรคย้ำคิดย้ำทำ เป็นต้น

2.     โรคอ้วน ผู้หญิงมีแนวโน้มที่จะมีไขมันหน้าท้องมากกว่า ซึ่งทำให้มีความเสี่ยงสูงต่อโรคเมตาบอลิซึม การนอนดึกอาจทำให้เด็กและวัยรุ่นเป็นโรคอ้วนได้ เนื่องจากพบความสัมพันธ์ของค่า BMI ที่สูงขึ้น แต่ยังไม่ทราบสาเหตุที่ชัดเจน

3.     โรคเบาหวาน ร่างกายจำเป็นต้องใช้อินซูลิน (Insulin)เพื่อดูดซับน้ำตาลในกระแสเลือด แต่การนอนดึกอาจทำให้ร่างกายหยุดผลิตอินซูลินได้ ระดับน้ำตาลในเลือดจึงสูงขึ้นและนำไปสู่โรคเบาหวานได้

4.     โรคหัวใจ มีงานวิจัยที่ระบุว่าคนที่นอนหลังเที่ยงคืนมีความเสี่ยงเป็นโรคหัวใจมากกว่าคนที่นอนก่อนเที่ยงคืน แต่ไม่สามารถระบุได้ว่าการนอนดึกส่งผลโดยตรงต่อโรคหัวใจ เพราะคนที่เป็นโรคหัวใจมักมีปัจจัยเสี่ยงอื่น ๆ ร่วมด้วย เช่น การสูบบุหรี่ ดื่มหนัก หรือกินมากเกินไป